Als een consument iets koopt via een webshop, krijgt hij/zij in veel gevallen een bedenktijd van 14 dagen. Binnen die termijn mag de consument zich bedenken en het product retourneren. Onder omstandigheden kan die termijn van 14 dagen echter verlengd worden met maar liefst 12 maanden!

Vandaag onder de loep: het herroepingsrecht voor consumenten.

Informatieverplichting verkoper
Een verkoper die online zijn product aanbiedt moet een consument op een duidelijke en begrijpelijke wijze informeren over de belangrijkste kenmerken van de koop, zoals de totale prijs, de wijze van betaling, levertijd, dat de koopovereenkomst binnen 14 dagen ontbonden mag worden en de wijze waarop[1]. Die bedenktermijn waarbinnen de overeenkomst mag worden ontbonden wordt ook wel het herroepingsrecht genoemd. Deze informatie moet binnen een redelijke termijn aan de consument worden verstrekt, echter in ieder geval bij de levering van het product[2].

Op grond van de wet kan een consument in beginsel binnen veertien dagen nadat de overeenkomst is gesloten de overeenkomst ontbinden. Indien echter door de handelaar niet voldaan is aan de informatieplichten zoals hierboven omschreven, dan wordt de bedenktermijn van veertien dagen verlengd met maar liefst twaalf maanden![3] De consument dient dan het product terug te zenden, waarna de verkoper alle ontvangen betalingen aan de consument moet vergoeden, inclusief de leveringskosten[4]. De consument is bovendien niet aansprakelijk noch enige kosten verschuldigd door de uitoefening van zijn ontbindingsrecht[5].

Informatie bij verkoop vaak gebrekkig
De informatieverplichting in de wet is uitgebreid en ruim geformuleerd. Naast de gegevens die gewoonlijk bij een overeenkomst worden vermeld, zoals de naam van de verkoper, de contactgegevens, omschrijving van het product, de prijs en de wijze van betaling, moet de verkoper de consument wijzen op andere, minder voor de hand liggende informatie. Zo moet de verkoper melden wat het ‘klachtafhandelingsbeleid’ is en de voorwaarden en termijnen van het herroepingsrecht. Daarnaast moet aan de consument een zogenoemd “modelformulier voor ontbinding” worden verstrekt[6]. Dat is een formulier waarmee het voor de consument makkelijker wordt gemaakt om aan te geven dat hij/zij van het herroepingsrecht gebruikt wenst te maken. In de praktijk blijkt dat vooral het formulier zelden wordt meegestuurd. Mogelijk omdat verkopers niet op de hoogte zijn van deze verplichting of omdat ze de koper geen ‘incentive’ willen geven om het product te retourneren.

Dit brengt dus wel de nodige risico’s met zich mee. Rechters hebben keer op keer bevestigd dat de koopovereenkomst door de consument ontbonden mag worden als de verkoper zich niet volledig heeft gehouden aan de informatieverplichting. In 2018 oordeelde de Rechtbank Noord-Holland dat een overeenkomst tussen een professionele handelaar en een consument voor de import van een auto uit Amerika ontbonden mocht worden, omdat de handelaar de consument niet van te voren had gewezen op het herroepingsrecht en geen modelformulier voor ontbinding had verstrekt. Meer recentelijk overwoog de Rechtbank Amsterdam medio 2023 dat een overeenkomst tot ‘relatiebemiddeling’ (een dienst waarbij een bemiddelaar helpt bij het vinden van een geschikte partner) ontbonden mocht worden, onder meer omdat het modelformulier voor ontbinding weliswaar was verstrekt maar de informatie daarop niet voldoende duidelijk en op sommige punten tegenstrijdig was.

Tips voor de praktijk
Als verkoper is het raadzaam om aan de informatieverplichting uit hoofde van de wet te voldoen. De verkoper voorkomt daarmee niet alleen kosten en gedoe achteraf, maar ook bijvoorbeeld slechte reviews die andere klanten zouden kunnen afschrikken. Verstrek dus bij iedere verkoop de benodigde informatie, inclusief het modelformulier voor ontbinding. Een sober sjabloon van het modelformulier kunt u hier gratis downloaden, maar het verdient aanbeveling om een eigen formulier op te stellen (in uw eigen huisstijl, met uw logo, etc.). Dat oogt wat professioneler.

Heeft u als consument of professionele handelaar vragen over dit onderwerp? Neem vrijblijvend contact op met mr. Alsuhairi.

[1] Artikel 6:230m BW.

[2] Artikel 6:230v lid 7 BW.

[3] Artikel 6:230o lid 2 BW.

[4] Artikel 6:230r lid 1 BW.

[5] Artikel 6:230s lid 6 in samenhang met lid 4 BW.

[6] Artikel 6:230m lid 1 sub h BW.